3D-graafmachinebesturing - waarom het de moeite waard is om te gebruiken in de civiele techniek
"We willen niet achterblijven, daarom hebben we nu te maken met het onderwerp machinebesturing. Het zal zeker pas over een paar jaar de moeite waard zijn." Dat is wat Björn Joachim, directeur van de Aerzener Bau GmbH, toen hij anderhalf jaar geleden een Trimble graafmachinebesturing kocht, samen met degene die hij al had CAD-software van DATAflor en landmeetkundige technologie van Leica.
Des te verrassender was het besef dat de inspanning al bij de eerste projecten zijn vruchten had afgeworpen.
Aerzener Bau gevestigd in Aerzen in Nedersaksen werkt met 35 medewerkers voor particuliere klanten, zakelijke klanten en gemeenten. Vanaf het begin zijn nacalculatie en productiviteit het stokpaardje en het belangrijkste controle-instrument geweest voor de oprichter en eigenaar van het bedrijf, Björn Joachim. Vanwege zijn speciale vereisten gebruikte hij zelfs de industriesoftware vele jaren geleden DATAflor BUSINESS en DATAflor Plankosten aangevuld met een in-house ontwikkeling "galawork" met aanvullende data-evaluaties.
Veel grondwerken worden pas rendabel met een machinebesturing
Het is dan ook niet verwonderlijk dat de heer Joachim via het onderwerp productiviteit bij de machinebesturing terecht is gekomen. Al 10 jaar geleden kwam hij erachter dat grondwerken met handmatige instructie vaak onrendabel zijn omdat de kosten van de tweede man nauwelijks door de marktprijs gedekt worden. In die tijd keek hij naar de eerste machinebesturingssystemen, die nog te ingewikkeld waren en alleen winstgevend voor grote bedrijven. Dat is nu veranderd. Tegenwoordig is het gebruik ook de moeite waard in kleinere civieltechnische bedrijven. Zijn ervaring is dat de inspanningen van de leveranciers Leica, Sitech en DATAflor aanzienlijk bijgedragen. Daarom gebruikt hij een Leica Roverstab iCON gps 70, Trimble Earthworks en DATAflor CAD.
BIM komt eraan en graafmachinebesturing hoort erbij
Aanvankelijk ging de investering vooral om het besparen van tijd en geld door het ontlasten van de tweede man, schoner werken, minder fouten en een betere algehele benutting van de graafmachine. Markus Holz, sitemanager en machinebesturingsexpert bij Aerzener Bau, gaat nog een stap verder: "Industrie 4.0 ligt op ieders lippen. De term betekent niets anders dan processen en werkwijzen met elkaar verbinden. Dit netwerken is precies wat we willen in onze streven naar bediening. Ook BIM vindt zijn weg naar onze branche en de graafmachinebesturing is daar een onderdeel van. Wie zich nu niet met dit onderwerp bezighoudt, gaat uiteindelijk in de buis kijken."
(kopie 2)
Zo ziet de machinebesturing er in de praktijk uit
Na grondig marktonderzoek was het in februari 2018 zover: na 2-3 dagen montage en grondige instructie van de dataprocessor en driver konden we beginnen.
Eerst moeten de gegevens voor de machine worden voorbereid. Dit gebeurt in drie stappen en wordt al snel routine.
Gegevensvoorbereiding in 3 stappen
1. Maak de tekenbasis
De meeste beschikbare CAD-plannen hebben geen geoverwijzingen. De heer Holz realiseert dit zelf door grenspunten met bekende coördinaten te meten of hij gebruikt een overeenkomstige service van een architect of landmeetkundig bureau (kosten ca. € 100). Als er geen CAD-plan is voor het bouwproject, bepaalt hij met slechts enkele tekenopdrachten in zijn CAD-programma de vorm en randen van het uit te graven oppervlak.
2. Maak een 3D-model
Vervolgens leidt hij uit de lijnen hoogtepunten af en laat deze met behulp van een digitaal terreinmodel via triangular meshing of triangulatie berekenen tot een vlak. Met DATAflor CAD duurt het slechts 5 minuten om een normale bouwput te maken.
3. Gegevensoverdracht naar de graafmachinebesturing
De heer Holz stuurt de verwerkte data in LANDXML formaat naar de Trimble BUSINESS Center overgedragen en automatisch herkend. Van daaruit gaan ze via USB-stick of cloud naar de graafmachinebesturing.
De machinist kan nu aan het werk. Bij de firma Aerzen zijn de graafmachines direct klaar voor gebruik, omdat ze worden aangestuurd via een virtueel basisstation en GNSS-gegevens rechtstreeks via internet kunnen worden ontsloten. Deze service kost zo'n € 3.000,- per jaar, maar scheelt weer in de investering in een eigen basisstation. Als alternatief kan het ook worden gecontroleerd met behulp van een tachymeter. Deze is zeer nauwkeurig en vereist geen internet- of satellietverbinding, maar moet elke ochtend opnieuw worden gekalibreerd.
Allround positieve feedback
Kort na de introductie was de feedback van de medewerkers steevast positief: makkelijk in gebruik en een stuk makkelijker om mee te werken. Dijken worden nu aangelegd door de machinist van de graafmachine zonder dat iemand uren van tevoren heeft gemeten en uitgezet. Afwijkingen van het plan worden direct bij het graven met een klik op de graafschop geregistreerd en zijn direct beschikbaar voor de hoeveelheidsdocumentatie. Met behulp van de graafmachinebesturing kunnen zelfs onervaren medewerkers een goed plan creëren - dit motiveert en verkort de trainingstijd. Alle verwachtingen zijn meer dan waargemaakt voor de heer Joachim. De twee machines, een graafmachine van 20 ton en een graafmachine van 8 ton, lopen zo succesvol dat hij momenteel overweegt om nog een graafmachine van 5 ton uit te rusten.
Geïnteresseerd in 3D graafmachinebesturing?
Markus Holz, locatiemanager en expert op het gebied van machinebesturing vertelt u waar u op moet letten
- De bediening moet eenvoudig en intuïtief zijn. De medewerker op de bouwplaats moet de techniek kunnen bedienen zonder tijdrovende training of het bestuderen van handleidingen.
- De dagelijkse inbedrijfstelling moet snel worden uitgevoerd. De medewerker moet naar de bouwplaats kunnen komen, het apparaat snel aansluiten, opstarten en dan aan de slag.
- Een groot scherm voor gebruiksgemak en goede duidelijkheid.
- Een goede ondersteuning, competente en snelle hulp.
Björn Joachim
Directeur van Aerzener Bau GmbH
Markus Holz
Sitemanager en machinebesturingsexpert bij Aerzener Bau GmbH
DATAflor ETB CAD
De CAD-basis voor alle machinebesturingen
NIEUWSBRIEF
Blijf op de hoogte!